विश्वको जनसंख्याले सात अर्वको आँकडा नाघिसकेको छ । यो तथ्याङ्कमा पनि राजतन्त्रले ओगटेको जनसंख्या मात्रै पैंचालिस करोड छ । जसमध्ये संबैधानिक राजतन्त्र भएका देशहरुकोे जनसंख्या एकचालिस करोड र सक्रिय राजतन्त्र भएका देशहरुको जनसंख्या छ करोड मात्र छ ।
यसै तथ्याङ्कलाई आधार मान्दामात्रै करिव नब्बे प्रतिसत देशमा गणतन्त्र, नौ प्रतिसतमा संबैधानिक राजतन्त्र र एक प्रतिसत देशमा मात्र सक्रिय राजतन्त्र छ ।
कुनैदिन राजतन्त्र बिश्वब्यापि थियो । आजको अवस्थामा पुग्दा करिव अस्थाईसकेको छ । हिजो ढुङ्गेयुग,दाशयुग,सामन्तियुगको बेलामा त्यहि प्रकारको प्रणालि थियो । यो सभ्य समाज र बिधिको युग हो,गणतन्त्र सबैभन्दा उत्कृष्ट ब्यवस्था हो सासक वा पात्रका कारण निरासा देखियो ।
पात्र दुरदर्शि, बहुआयामिक ईच्छासक्ति, माटोको माया गर्ने, जनताको पिडा बुझ्न नसक्ने भएका कारण आम सर्वसाधारणमा निरासा छाएको देखिन्छ । छिमेकि राष्ट्र भारतमा अन्नहजारे, बिहारमा नितीसकुमार, गुजरात मोदि लगायतको लोभलाग्दो जनतामुखि राजनितिक अभ्यासका कारण उनिहरुप्रतिको आकर्षण घट्न सकेको छैन् । असल राजनितिक अभ्यासको पाठ सिक्न यि र यस्तै थुप्रै उदाहरण छन् ।
आज हामीले कैयौं युवाहरुलाई स्वदेशमै रोजगारी दिन सकेनौ जसको परिणम स्वरुप दिनहुँ हजारौँ युवााहरु बिदेशिदैछन् । उत्पादन निर्यात गर्नुपर्नेमा युबा शक्तिलाई बिश्वबजारमा कामको लागि सम्झोेैता गरिदैँछन्, उत्पादनसील फाँटहरु बाझिदैछन, घरहरु बृद्धाश्रम हुदैछन, र यो देश गैर नेपालिको कृडा क्षेत्र बन्दैछ ।
